•  

Luisteren naar verhalen voor een samenleving in beweging

Home Wie ik ben Mijn liefde voor verhalen

Mijn liefde voor verhalen
 

Het mooiste laten zien

Mijn zus ging trouwen. Ze wilde een stijlvolle bruiloft met smoking & gala als dresscode, een huwelijksritueel in een prieel, veel gasten en een bruiloftstaart met drie verdiepingen. Onze ouders waren allebei al overleden. Ik dacht dat ze graag een speech van mijn vader bij het diner gehad zou hebben en besloot deze in zijn plaats te houden. Ik wilde het mooiste van haar laten zien.

Ik vertelde de verhalen van de bijbelse godinnen die zij in haar doopnamen meedraagt: Anna, Maria & Sophia. Deze namen koppelde ik aan de drie vrouwen uit haar leven die overleden zijn en er niet bij waren. Ik lepelde smakelijke jeugdherinneringen over haar als kind en deze vrouwen op. En deze gebeurtenissen koppelden ik weer aan haar belangrijkste karaktertrekken.

Tijdens het diner deed ik mijn verhaal. De zaal werd stil, bulderde van het lachen en moest huilen. Mijn zus misschien wel het hardst van iedereen. Het was gelukt. Ik had het mooiste van haar laten zien. Na afloop zei ze tegen me dat ik een bijzonder talent heb en er mijn brood mee moest gaan verdienen. Ik had alleen geen flauw idee wat ik nu gedaan had en hoe ik hier mijn werk van kon maken.

Storytelling geeft verbinding

Mijn hele leven werk ik bij of met overheden. De centrale vraag in mijn werk was:"Voor wie doen we het eigenlijk?" Het blijft verbazend hoe makkelijk de bewoners uit beeld verdwijnen in de financiële, juridische de procedurele complexiteit van overheden. Ik heb als beleidsadviseur vele vormen van bewonersparticipatie vorm gegeven. Het was een hele kunst om voorbij muffe zaaltjes, vastgeroeste overtuigingen of gemakzuchtige marktverkenningen te komen. ik leerde het belang van luisteren en aansluiten bij het dagelijks leven van mensen. Als strateeg en beleidscoördinator bij de gemeente Hardenberg heb ik bijvoorbeeld samen met bewoners de toekomstvisie gemaakt.

Op een dag bezocht ik een congres op de Hogeschool Windesheim. De spreker begon met zijn levensverhaal. Bi de eerste workshop begon de begeleider met zijn levensverhaal. De tweede workshop begon ook met een levensverhaal. Nu is dat heel gebruikelijk, maar toen had dat niet eerder meegemaakt. Ik heb deze dame gevraagd wat er aan de hand was. Ze vertelde dat storytelling in opkomst was omdat eigen verhalen mensen verbinden en inspireren.

Mijn hart vloog open. Tijdens mijn studie filosofie was ik ook verhalenverteller geworden. Vele sprookjes, mythen en eigen verhalen heb ik verteld op scholen of musea. Ik ken het ambacht van verhalen vertellen. Opeens zag ik de mogelijkheid om dit prachtige vak te gebruiken om het dagelijks leven bewoners centraal te zetten in overheidsbeleid. Ik wilde naar de verhalen van bewoners gaan luisteren en hun ervaringen, obstakels en inventiviteit vertalen naar beleid.

En ik besefte dat ik al aan storytelling deed. Het is een combinatie van luisteren naar de eigen verhalen van mensen, verhalen vertellen en verhalen duiden, zowel met sprookjes als met eigen verhalen. Met storytelling gebruik je verhaal technieken, symbolen en verhalen om iets onder woorden te brengen wat zich niet zo makkelijk laat zeggen. Dat is wat ik bij mijn zus had gedaan, het mooiste van haar laten zien. En het effect was een diepe verbinding tussen de gasten en tussen mijn zus en mij.

Verhalen geven betekenis in complexe veranderingen

In de filosofiebibliotheek heb ik eens het verhaal verteld over een filosoof die verliefd was en dankzij een nachtegaal in de winter een roos voor zijn liefje kreeg. Iedere keer als ik in de bieb was, moest ik weer aan dat verhaal denken. Verhalen geven plekken en gebeurtenissen betekenis. Die kwaliteit is nodig bij de complexe veranderingen van onze samenleving.

Met vallen en opstaan heb ik geleerd hoe belangrijk verhalen zijn die een persoonlijke snaar weten te raken en laten zien we je bent. Want het zijn mensen zoals jij en ik die met elkaar een bijdrage aan de wereld leveren. Hier lees je bijvoorbeeld waarom storytelling zoveel meer is dan amusement en marketing.

Verhalen verbinden mensen en creëren gemeenschappen. Verhalen laten zien wie iemand of wie een organisatie is. Ze geven betekenis aan het leven, aan de wereld en aan je werk. Ik ben dol op verhalen en hun verbluffende uitwerking. Mijn verlangen is dat we leren te werken vanuit een verhalende cultuur, waarbij de eigen ervaringen van bewoners en medewerkers het hart van beleidsontwikkeling en projecten vormen.  

Ik hoop je te ontmoeten en samen met jou deze verhalende cultuur vorm te geven.

Warme groet van Kirsten